Hakkında
İttihat ve Terakki Cemiyeti, sonraları İttihat ve Terakki Fırkası, Osmanlı İmparatorluğu'nda İkinci Meşrutiyet'in ilanına önayak olup 1908-1918 yılları arasında faaliyet gösteren, 21 Mayıs 1889 tarihinde kurulmuş bir siyasal hareket ve siyasi partidir. Triumvira sistemi ile yönetilen bir meclis yapısında egemenlik sürmüştür.
Başlangıçta devletin anayasal düzene tekrar kavuşmasını ve Meclis-i Mebûsan'ın tekrar açılmasını amaçlayan gizli bir dernek olarak kurulan örgüt; anayasanın kabul edilip İkinci Meşrutiyet’in ilan edilmesinden sonra iktidarı denetleyen bir siyasî parti halini almış; 1913 yılında Bâb-ı Âli Baskını'ndan sonra ise yönetimde hakim olmuştur. Üyeleri İttihatçılar olarak anılır. Cemiyetin 1918 yılında kendini feshetmesinden sonra üyelerinin önemli bir kısmı Millî Mücadele'de yer almıştır.
İttihat ve Terakki, bir siyasî hareket olduğu kadar bir devrin ve bir kuşağın adı olarak kabul edilir. İttihatçılar, kendilerinden önce gelen Yeni Osmanlılar kuşağının devamıdır; kendilerinden "Jön Türkler" diye de bahsedilir. Ancak "Jön Türkler" ifadesi yalnızca İttihatçılar'ı değil dönemin diğer muhalif kesimlerini de kapsamak için kullanılmıştır.
Bu bölüm Vikipedi'deki maddeden alınmıştır; metin CC BY-SA 4.0 lisanslıdır.
Zaman çizelgesi
- Ömer Naci (1878-1916) ve Mustafa Kemal: "Şiir ve edebiyatla o zaman tanıştım"
- Ali Fethi Okyar: Manastır'dan arkadaş, Minber'in ortağı, Malta sürgünü, iki kez başbakan
- Mehmet Emin Yurdakul (1869-1944): "Cenge Giderken"den Büyük Millet Meclisi'ne, "Türk Şairi"
- Şam yılları ve Vatan ve Hürriyet Cemiyeti (1905-1907)
- 1909 Hareket Ordusu: Kolağası Mustafa Kemal'in verdiği ad, yazdığı beyanname ve ordu-siyaset ayrımı
- 31 Mart Vakası (1909): İstanbul'daki ayaklanma, Hareket Ordusu ve II. Abdülhamid'in tahttan inişi
- Bâb-ı Âli Baskını (23 Ocak 1913): Edirne kaygısı, Nâzım Paşa'nın ölümü ve İttihatçı iktidar
- Mahmud Şevket Paşa suikastı (11 Haziran 1913): Beyazıt'ta durdurulan otomobil
- Mahmut Şevket Paşa (1856-1913): Hareket Ordusu'nun komutanı ve Beyazıt'ta vurulan sadrazam
- 21 Temmuz 1913: Edirne geri alınırken Bolayır Kolordusu
- Tevfik Fikret ve Mustafa Kemal: Aşiyan'daki 1918 anma töreni, Halûk'un Defteri
- Minber gazetesi (1 Kasım - 21 Aralık 1918): Mustafa Kemal'in sermaye koyduğu 51 sayılık gazete
Kaynaklar
- Vikipedi: İttihat ve Terakki CC BY-SA 4.0
- Wikidata Q1559352 CC0





