İçeriğe geç
Giriş yap
Hümâyun (Babür imparatoru)
Görsel: c.1650 · Public domain · Wikimedia Commons
Şahsiyet1508 – 1556

Hümâyun (Babür imparatoru)

Hümayun,, Babür İmparatorluğu'nu 1530 – 1540 ve 1555 –1556 yılları arasında yönetmiş ikinci hükümdardır.

Hakkında

Hümayun (Farsça: همايون, Urduca: نصیر الدین محمد ھمایون ), (d. 6 Mart 1508, Kabil - o. 27 Ocak 1556, Delhi), Babür İmparatorluğu'nu 1530 – 1540 ve 1555 –1556 yılları arasında yönetmiş ikinci hükümdardır. Babür Şah'ın büyük oğlu olan Hümâyûn, imparatorluğun kuruluş aşamasındaki kırılgan siyasal yapıyı devralmış; Afgan aşiretleri, Rajput prenslikleri ve Şer Şah Sûrî'nin yükselişiyle karşı karşıya kalarak zor bir iktidar dönemi yaşamıştır. İlk saltanatı iç savaşlar ve bölgesel direnişlerle şekillenmiş, kısa süre içinde Hindistan'daki hâkimiyetini kaybederek sürgüne gitmek zorunda kalmıştır. Hümâyûn'un ikinci saltanatı ise İran'ın Safevî desteğiyle yeniden güç topladığı, imparatorluğu yeniden tesis ettiği kısa fakat etkili bir dönem olmuştur.

Bu bölüm Vikipedi'deki maddeden alınmıştır; metin CC BY-SA 4.0 lisanslıdır.

Kısa hayat çizelgesi

  1. Doğdu — Kabil
  2. Hint Deniz Seferleri (1538–1557): Osmanlı'nın Portekiz'e karşı Hint Okyanusu mücadelesi
  3. Seydi Ali Reis ve Hint Donanması (1554): Basra'dan Gucerat'a, oradan karayoluyla İstanbul'a
  4. Asâkir-i Mansûre-i Muhammediyye (1826–1841): Yeniçeri sonrası kurulan yeni ordu
  5. Mehmet Fuat Köprülü: Darülfünun'da 23 yaşında müderris, Atatürk'ün isteğiyle Türkiyat Enstitüsü
  6. İsmet İnönü: Mühendishane'nin birincisinden Lozan masasına, on iki yıl kesintisiz başbakanlık
  7. Öldü — Delhi

Aynı yıllarda dünya 1508–1556

Bu hayat süresince yaşanan, forumda anlatılan başka olaylar.

  1. 1509 1 yaşında1509 Kıyamet-i Suğra: İstanbul'u yıkan deprem, surların onarımı ve Venedik raporlarıToplum ve Günlük Hayat
  2. 1512 4 yaşındaYavuz Sultan Selim (1512-1520): Çaldıran, Mısır Seferi ve halifelik meselesiPadişahlar
  3. 1513 5 yaşındaPîrî Reis Haritası (1513): Kolomb'un kayıp haritasının izi ve Antarktika iddiasıKültür, Sanat ve Bilim
  4. 1514 6 yaşındaÇaldıran Muharebesi (23 Ağustos 1514): Yavuz Selim ve Şah İsmailSavaşlar ve Antlaşmalar
  5. 1516 8 yaşındaMercidâbık Muharebesi (24 Ağustos 1516): Suriye'nin kapısı açılıyorSavaşlar ve Antlaşmalar
  6. Mercidabık 1516: Halep'in kuzeyinde bir öğleden sonra, Hayır Bey'in safı ve Kudüs'teki SelimnameSavaşlar ve Antlaşmalar
  7. 1517 9 yaşındaHalifelik 1517'de törenle Yavuz Selim'e mi devredildi? Osmanlı halifeliğinin belgeli tarihiYanlış Bilinenler
  8. Ridâniye Muharebesi (22 Ocak 1517): Memlük Sultanlığı'nın sonuSavaşlar ve Antlaşmalar
  9. 1520 12 yaşındaKanuni Sultan Süleyman (1520–1566): kırk altı yıllık saltanatPadişahlar
  10. 'Muhteşem Süleyman' bir Osmanlı unvanı mı? Avrupa'nın 'Magnifico'su ile Osmanlı'nın 'Kanuni'siYanlış Bilinenler
  11. 1521 13 yaşındaBelgrad'ın fethi (1521): Tuna ile Sava'nın kavşağındaki kaleYükselme Dönemi (1453–1600)
  12. 1522 14 yaşındaRodos Kuşatması (1522): Saint Jean Şövalyeleri adayı bırakıyorYükselme Dönemi (1453–1600)
  13. Rodos'taki Süleymaniye Camii: Kanuni'nin fetih camisi, şövalyeler şehrinin ortasında pembe bir kubbeŞehirler ve Mimari
  14. 1526 18 yaşındaMohaç Muharebesi (29 Ağustos 1526): Macar Krallığı'nın çöküşüSavaşlar ve Antlaşmalar
  15. Kanuni'nin esir Fransa kralına mektubu (1526): 'Ben ki sultanlar sultanı' belgesinin hikâyesiBelgeler ve Fermanlar
  16. 1529 21 yaşındaI. Viyana Kuşatması (1529): Osmanlı ilerleyişinin batıdaki sınırıYükselme Dönemi (1453–1600)
  17. 1531 23 yaşındaGazi Hüsrev Bey Camii (1531): Saraybosna'nın kalbi, kuşatmada yaralanan ve ayağa kalkan külliyeŞehirler ve Mimari
  18. 1532 24 yaşındaAkıncılar: uç beylerinin atlıları, Mihaloğulları, Malkoçoğulları ve Avusturya içlerine baskınlarOrdu ve Donanma
  19. Kanuni'nin Venedik yapımı taç-miğferi (1532): Papa tacına benzeyen bir hükümdarlık gösterisiPadişahlar
  20. 1533 25 yaşındaİstanbul Antlaşması (1533): Ferdinand'ın Macaristan iddiasından vazgeçtiği sözlü barışYükselme Dönemi (1453–1600)
  21. Varşova'daki Osmanlı belgeleri: AGAD'daki ahidnameler, Kanuni'nin 'ebedî barış'ı, Hürrem'in mektubuBelgeler ve Fermanlar
  22. 1534 26 yaşındaIrakeyn Seferi (1533–1536): Tebriz ve Bağdat'ın alınışıSavaşlar ve Antlaşmalar
  23. 1536 28 yaşındaYanlış bilinen: "İlk kapitülasyonları 1535'te Kanuni Fransa'ya verdi"Yanlış Bilinenler
  24. 1537 29 yaşındaMatrakçı Nasuh ve Beyân-ı Menâzil: Irakeyn seferinin konaklarını çizen matematikçi ve silahşorKültür, Sanat ve Bilim
  25. 1538 30 yaşındaPreveze Deniz Muharebesi (28 Eylül 1538): Barbaros ve Andrea DoriaSavaşlar ve Antlaşmalar
  26. 1540 32 yaşındaSimancas Genel Arşivi: İspanya'nın kalesindeki Osmanlı casus raporları ve İnebahtı belgeleriBelgeler ve Fermanlar
  27. 1541 33 yaşındaCezayir 1541: V. Karl'ın donanmasını batıran fırtına ve Hasan Ağa'nın savunmasıSavaşlar ve Antlaşmalar
  28. Gül Baba Türbesi: Budapeşte'nin Gül Tepesi'ndeki Osmanlı dervişinin hikâyesiKültür, Sanat ve Bilim
  29. 1543 35 yaşındaNis kuşatması (1543): Barbaros ile Fransız donanmasının ortak seferi ve Toulon kışlasıSavaşlar ve Antlaşmalar
  30. Peçuy'daki Gazi Kasım Paşa Camii: Macaristan'ın en büyük Osmanlı yapısı bugün kiliseŞehirler ve Mimari
  31. 1545 37 yaşındaKubbetüssahra'nın Osmanlı çinileri: Kanuni döneminde mozaiklerin yerini alan mavi beyaz kaplamaŞehirler ve Mimari
  32. 1546 38 yaşındaBarbaros Hayreddin Paşa: Cezayir'den kaptan-ı deryalığa uzanan hayatOrdu ve Donanma
  33. Halep'te Hüsreviye Külliyesi: Sinan'ın İstanbul dışındaki ilk eseri ve 2014'te yıkılan kubbeŞehirler ve Mimari
  34. 1547 39 yaşındaİstanbul (Edirne) Antlaşması 1547: Habsburglarla ilk yazılı ahidnameSavaşlar ve Antlaşmalar
  35. 1548 40 yaşındaŞehzade Camii ve Külliyesi (1543–1548): Mimar Sinan'ın ilk selâtin külliyesiŞehirler ve Mimari
  36. Mimar Sinan ile Mihrimah Sultan aşkı: belgesiz bir romantik hikâye ve iki caminin güneş efsanesiYanlış Bilinenler
  37. 1551 43 yaşındaTrablusgarp'ın Fethi (1551): Sinan Paşa, Turgut Reis ve Saint Jean şövalyelerinin kentten çıkışıYükselme Dönemi (1453–1600)
  38. Nicolas de Nicolay ve Fransız elçiliği (1551): Lyon'da basılan altmış kıyafet gravürünün hikâyesiKültür, Sanat ve Bilim
  39. 1552 44 yaşındaEğri Kuşatması (1552): István Dobó'nun savunması, Osmanlı kaynakları ve Macar hafızasıYükselme Dönemi (1453–1600)
  40. 1553 45 yaşındaŞehzade Mustafa'nın İdamı (1553): Konya Ereğlisi'ndeki otağda yaşananlar ve kaynakların tartışmasıYükselme Dönemi (1453–1600)
  41. Pierre Belon'un Gözlemleri (1553): bir Fransız doğa bilimcinin Osmanlı gözlemleriKültür, Sanat ve Bilim
  42. 1554 46 yaşındaŞam'da Süleymaniye Tekkesi: Sinan'ın Barada kıyısındaki eseri, hac durağı ve Vahdeddin'in mezarıŞehirler ve Mimari
  43. 1555 47 yaşındaAmasya Antlaşması (1555): Osmanlı-Safevî barışı, şartları ve tarih tartışmalarıSavaşlar ve Antlaşmalar
  44. İstanbul kahvehaneleri: Tahtakale'deki ilk dükkândan yasaklara, meddahlara ve Avrupa'yaToplum ve Günlük Hayat

Kaynaklar

Bağlı maddeler 5

İlişki ağı 22

Bir düğüme dokunun: önizleme kartı açılır. Çizgi kalınlığı, iki maddenin birlikte geçtiği konu sayısını gösterir.

Yer ve zaman haritası 60

Bu maddeyle aynı konularda geçen yerler. Zaman çubuğunu kaydırın: o yıla kadar anlatılan olayların yerleri haritada belirir.

İki madde arası yol

Başka bir madde seçin: Hümâyun (Babür imparatoru) ile o madde arasındaki en kısa bağlantı zinciri, her adımı birleştiren konuyla gösterilir.

Geçtiği konular 5