Giriş yap
Güney Irak'ın bataklıklarında ve İran'ın Huzistan bölgesinde, yüzyıllar boyunca, akan nehir sularında vaftiz olan küçük bir topluluk yaşadı. Kendilerine Mandai diyen bu insanlar, Vaftizci Yahya'yı, büyük bir öğretmen olarak görüyor ve kendi dillerinde, Aramice'nin bir lehçesi olan Mandaice'de…
Tell Tayinat'tan sadece birkaç yüz metre uzakta, Amik Ovası'nda, bir başka höyük daha yükseliyor: Tell Açana. Burası, Tunç Çağı'nda, Alalah adıyla bilinen bir şehrin kalıntılarını barındırıyor. Ve bu şehirden, Yakın Doğu'nun en sıra dışı belgelerinden biri çıktı: kendi hayat hikâyesini anlatan bir…
Semiramis, antik dünyanın en ünlü kadın figürlerinden biri. Yunan ve Roma yazarlarına göre, o, Babil'i kuran, Asya'yı fetheden, Hindistan'a kadar seferler düzenleyen ve sonunda bir güvercine dönüşerek göğe yükselen, efsanevi bir kraliçeydi. Ama Semiramis efsanesinin arkasında, gerçek bir kadın var:…
Anunnaki üzerine okuyan birçok kişi, bir noktada, aynı soruyu soruyor: bu tabletleri, kendim okuyabilir miyim? Çevirilere, yorumlara ve iddialara güvenmek yerine, metnin kendisine bakmak, gerçekten mümkün mü? Bu soru, bence, bu konuyla ilgilenen herkesin, en az bir kez sorması gereken bir soru. Bu…
Tufan anlatısı, Mezopotamya'nın en ünlü hikâyelerinden biri. Ziusudra, Atrahasis ve Utnapiştim adlarıyla anılan bir kahraman, tanrılardan birinin uyarısıyla bir gemi yapıyor ve insanlığı, büyük bir sel felaketinden kurtarıyor. Anunnaki tartışmalarında, bu anlatı, çoğu zaman, gerçek ve küresel bir…
Musul'dan, Dicle Nehri boyunca kuzeye doğru yürüdüğünüzü düşünün. Asur'un kalbinden, yani Ninova ve Nimrud'un bulunduğu ovalardan, giderek daralan vadilere, sonra da Güneydoğu Anadolu'nun yaylalarına varırsınız. Bu yolun sonunda, bugünkü Diyarbakır'ın çevresinde, Asur İmparatorluğu'nun, kuzeydeki…
Ankara Kalesi'nin eteklerinde, iki tarihi Osmanlı binasının içinde, Türkiye'nin en önemli müzelerinden biri yer alıyor: Anadolu Medeniyetleri Müzesi. Bu binalardan biri, on beşinci yüzyıldan kalma bir bedesten, yani kapalı çarşı; diğeri ise, bir han. Bir zamanlar, tüccarların mallarını sakladığı bu…
Türkiye'de, Sümerlilerle ilgili bir sohbet açıldığında, er ya da geç, şu soru gelir: Sümerce, Türkçeyle akraba mı? Bu soru, sosyal medyada, kitaplarda ve hatta bazı televizyon programlarında, sık sık tartışılıyor. Kimileri, iki dil arasında, şaşırtıcı benzerlikler olduğunu söylüyor; kimileri ise,…
Sümer ve Akad tabletlerinde, uzak bir ülkenin adı, tekrar tekrar karşımıza çıkıyor: Meluhha. Bu ülkeden, gemiler geliyor; gemilerin içinde, karneol taşları, abanoz ağacı, fildişi ve egzotik hayvanlar var. Meluhha, Sümerliler için, denizin ötesinde, zenginliklerle dolu, uzak bir yer. Ama bu yerin,…
Etana hikâyesini anlatırken, çoğu zaman, sonuna odaklanırız: bir kralın, bir kartalın sırtında göğe yükselişi. Ama hikâyenin ilk yarısı, bambaşka bir konuyu işliyor: bir yemin ve onun bozulması. Bir kartal ve bir yılan, aynı ağacı paylaşmak için, güneş tanrısının önünde ant içiyor. Sonra, kartal,…
İyi insanlar neden acı çeker? Kötüler neden zenginleşir? Tanrılar adil mi? Bu sorular, insanlık tarihinin en eski sorularından. Ve Babil'de, yaklaşık üç bin yıl önce, bu sorular, iki arkadaş arasındaki bir diyalog olarak, şiire döküldü. Bu şiir, akademik literatürde, "Babil Teodisesi" adıyla…
Bir hekimin, hastanın yatağına gitmeden önce, yolda gördüklerine dikkat etmesi gerektiğini söyleyen bir tıp kitabı düşünün. Yolda siyah bir köpek görürse, bunun bir anlamı var; beyaz bir domuz görürse, başka bir anlamı. Babil'in en büyük teşhis eseri Sakikku, tam olarak böyle başlıyor. Sakikku,…