Georgi Çiçerin

Georgi Vasilyeviç Çiçerin (Rusça: Гео́ргий Васи́льевич Чиче́рин; 24 Kasım 1872, Kirsanovski - 7 Temmuz 1936, Moskova), Rus Marksist devrimci, 1918-1930 yılları arasında Sovyet Dışişleri Halk Komiseri görevi yapan Sovyet politikacı, diplomat, tarihçi ve müzikologdur.

Çiçerin sülalesine bağlı bir ailede doğan Georgi Çiçerin, Sankt-Peterburg Devlet Üniversitesinde dil ve tarih bölümününden mezun oldu ve Rus İmparatorluğu Dışişleri Bakanlığında çalıştı. Bu dönemde Marksist fikirlerle tanıştı ve sosyalist gruplarla iletişime geçerek Almanya'da ve Rusya'da bu yönde politik faaliyetler yürüttü. 1905'te Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin Menşevik fraksiyonuna katıldı.

I. Dünya Savaşı yıllarında Bolşeviklerin savaş karşıtı görüşlerini benimsediği için siyasi baskılara maruz kaldı. Savaş karşıtı fikirleri yaydığı için İngiltere'de tutuklandı. 1917 yılında Rusya'da gerçekleşen Ekim Devrimi'nin ardından Dışişleri Komiseri Lev Troçki'nin girişimleriyle serbest kaldı ve Rusya'ya geri döndü. Sovyet liderleri Vladimir Lenin ve Troçki tarafından Dışişleri Komiserliği'nde çalışmasına karar verildi. Troçki'nin görevinden istifa etmesi sonucu Mart 1918'de Dışişleri Halk Komiseri oldu. Görevi boyunca dış politika kararlarında etkili bir isim olarak öne çıktı. Komintern'in birinci kongresinde yönetici olarak görev aldı.

Rus İç Savaşı sırasında İtilaf Devletleri'nin müdahalesinin ardından Sovyet iktidarını sağlamlaştırmak için "kapitalist güçleri bölmek" amacıyla pek çok diplomatik görev aldı, ateşkes antlaşmaları imzalanmasını ve Sovyet hükûmetinin pek çok ülke tarafından resmî olarak tanınmasını sağlayan görüşmeler yürüttü.

Çiçerin, genel anlamda Almanya yanlısı ve İngiltere emperyalizmi karşıtı bir dış politika izledi. İngiltere sömürgeciliğine karşı pek çok bölge ülkesi ile antlaşmalar imzaladı. Dış politikada Rusya'nın tarihsel çıkarlarını yeni Sovyet sisteminin savunulması fikriyle birleştirerek, sosyalizmin dünya çapında genişlemesi ve diğer ülkelerdeki sınıfsal mücadelelere destek verme hedefini terk etmeden batılı kapitalist güçlerle barışçıl bir ilişkiyi savundu.

Ağırlaşan hastalığı nedeniyle 1930'da politikadan tamamen çekildi ve görevini Maksim Litvinov'a bıraktı. 7 Temmuz 1936'da Moskova'da beyin kanaması sonucu öldü. Cenazesi Novodeviçi Mezarlığı'na defnedildi.