Şükrü Kaya

Mehmet Şükrü Kaya (1883, İstanköy - 10 Ocak 1959, İstanbul), Osmanlı Devleti'nin son yıllarında çeşitli devlet görevleri yaptıktan sonra, Türk Kurtuluş Savaşı'na katılmış, savaşın ardından kısa bir dönem İzmir Belediye Başkanlığı'nı üstlendikten sonra Mustafa Kemal Atatürk'ün yakın çalışma arkadaşlarından biri olmuş devlet ve siyaset adamıdır.

Kaya, eğitimini İstanköy, Midilli ve Galatasaray Sultanîsi'nde tamamladıktan sonra Paris Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu. 1912'de Hariciye Nezareti'nde göreve başladı, Edirne'de hakimlik ve mülkiye müfettişliği yaptı. İzmir'de Rum göçünü denetledi, İskân-ı Muhacirin ve Aşair Müdürlüğü görevinde bulundu. Mütareke döneminde İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nde çalıştı, ardından Malta'ya sürgün edildi.

Kurtuluş Savaşı'na katıldı, I. Lozan Konferansı'nda danışmanlık yaptı. Kısa bir süre İzmir Belediye Başkanı oldu, 1923'te Menteşe Milletvekili seçildi. Tarım Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı ve 1927-1938 yılları arasında uzun süre İçişleri Bakanlığı görevlerinde bulundu. CHP Genel Sekreterliği yaptı. Atatürk'ün inkılaplarını savundu ve Kemalist ideolojiyi halk arasında yaygınlaştırmaya çalıştı. Atatürk'ün ölümünden sonra İsmet İnönü'nün cumhurbaşkanlığını engelleme girişiminde bulundu, ancak başarısız oldu ve siyasi hayatı sona erdi. Yazarlık da yapan Kaya, çeşitli çeviriler ve makaleler kaleme aldı. 1959'da İstanbul'da öldü.