Amman

Amman (Arapça: عمان), Ürdün'ün başkenti ve en büyük şehridir, ülkenin ekonomik, siyasi ve kültürel merkezidir. 2024 yılı itibarıyla beş milyonluk nüfusuyla Amman, Ürdün'ün en büyük şehri ve Levant bölgesinin en büyük şehri, Arap dünyasının beşinci büyük şehri ve Orta Doğu'nun altıncı büyük metropol alanıdır.

Amman, dünyanın en eski sürekli yerleşim gören şehirlerinden biridir. Amman'daki yerleşimin en eski kanıtı, dünyanın en eski insan heykellerine ev sahipliği yapan 'Ain Ghazal'da MÖ 8. binyıla kadar uzanmaktadır. Demir Çağı'nda şehir, Ammon Krallığı'nın başkenti olan Rabat Aman olarak biliniyordu. MÖ 3. yüzyılda şehir Philadelphia olarak yeniden adlandırıldı ve Dekapolis'in on Greko-Romen şehrinden biri oldu. Daha sonra, MS 7. yüzyılda Raşidun Halifeliği şehri Amman olarak yeniden adlandırdı. İslam döneminin büyük bir bölümünde şehir, yıkım dönemleri ile göreceli refah dönemleri arasında gidip geldi. Amman, 15. yüzyıldan 1878'e kadar Osmanlı döneminde büyük ölçüde terk edilmişti ve daha sonra Çerkesler tarafından yeniden yerleşime açıldı. Şehir, 1904'te Hicaz Demiryolu'na bağlanmasının ardından büyüdü ve 1909'da ilk belediye meclisinin kurulmasına yol açtı.

Amman, 1921'de Ürdün'ün başkenti olarak belirlenmesinin ardından hızlı bir büyüme yaşadı ve farklı Ürdün ve Levant şehirlerinden göçler aldı; daha sonra da ardı ardına gelen mülteci dalgalarını ağırladı: 1948 ve 1967'de Filistinliler; 1990 ve 2003'te Iraklılar; ve 2011'den beri Suriyeliler. Başlangıçta yedi tepe üzerine kurulmuştu, ancak şimdi 22 bölgeyi birleştiren 19 tepeye yayılmış durumda ve bu bölgeler Büyük Amman Belediyesi tarafından yönetiliyor. Amman'ın bazı bölgeleri, Jabal al-Luweibdeh ve Wadi Abdoun gibi, bulundukları tepelerden (jabal) veya vadilerden (wadi) isimlerini almıştır. Doğu Amman, ağırlıklı olarak kültürel etkinliklere ev sahipliği yapan tarihi yerlerle doludur, Batı Amman ise daha moderndir ve şehrin ekonomik merkezi olarak hizmet vermektedir.

2018 yılında yaklaşık bir milyon ziyaretçi Amman'ı ziyaret etmiş ve bu da onu dünyanın en çok ziyaret edilen 89. şehri ve en çok ziyaret edilen 12. Arap şehri yapmıştır. Amman nispeten hızlı büyüyen bir ekonomiye sahiptir ve Küreselleşme ve Dünya Şehirleri Araştırma Ağı tarafından Beta küresel şehir olarak sınıflandırılmıştır. Ayrıca, ekonomik, işgücü, çevresel ve sosyo-kültürel faktörlere göre Orta Doğu ve Kuzey Afrika'nın en iyi şehirlerinden biri olarak adlandırılmıştır. Şehir, Doha ile birlikte ve sadece Dubai'nin gerisinde, çok uluslu şirketlerin bölgesel ofislerini kurmak için Arap dünyasının en popüler yerleri arasında yer alıyor. Amman'da, şehre hizmet veren ve komşu Zerka'ya bağlayan Hızlı Otobüs Sistemi (BRT) de dahil olmak üzere bir otobüs ağı bulunmaktadır.