Halet Çambel (1916 – 2014): Çayönü ve Karatepe kazılarının Türk arkeoloğu

Halet Çambel, Türk arkeolog ve olimpik eskrimcidir. 12 Ocak 2014'te İstanbul'da öldü.

Ailesi ve eğitimi

Berlin'de, Türk askerî ataşesi ve Mustafa Kemal Atatürk'ün yakın arkadaşı Hasan Cemil Bey (Çambel) ile Remziye Hanım'ın kızı olarak doğdu. Anne tarafından dedesi, dönemin Berlin büyükelçisi İbrahim Hakkı Paşa'ydı. Ortaöğrenimini Arnavutköy Amerikan Kız Koleji'nde tamamladı. Paris'teki Sorbonne Üniversitesi'nde arkeoloji okudu; II. Dünya Savaşı nedeniyle doktorasını bitirmeden Türkiye'ye döndü.

Olimpiyatlar

1936 Yaz Olimpiyatları'nda Türkiye'yi eskrimde temsil etti ve Suat Fetgeri Aşeni ile birlikte olimpiyatlara katılan ilk Türk kadın sporcu oldu.

Akademik yaşam

İstanbul'da Alman arkeolog Helmuth Theodor Bossert ile çalıştı. 1944'te Hashöyük üzerine yazdığı tezle doktorasını aldı. 1960'ta Prehistorik Arkeoloji alanında kürsü sahibi oldu ve Prehistorya Enstitüsü'nü kurdu; 1984'te emekli oldu.

Kazıları

• Karatepe — 1947'de Bossert ile birlikte Karatepe kazılarına başladı; Karatepe-Arslantaş'ta Türkiye'nin ilk açık hava müzesini kurdu.
• Çayönü — 1963'te İstanbul Üniversitesi ile Chicago Üniversitesi'nin ortak yüzey araştırmasında saptanan Çayönü'nde, 1964'ten itibaren Robert J. Braidwood ile birlikte kazı yönetti.

Veri farkı: Doğum tarihi bazı yayınlarda 27 Ağustos 1915, bazılarında 27 Ağustos 1916 olarak verilir.