Ansiklopedi
Tarih Wiki
Konularda geçen şahsiyetler, yerler, kurumlar, olaylar ve belgeler: fotoğraflı kartlar, kısa hayat çizelgeleri, ilgili konular ve kaynaklar.
5.051 madde
ŞahsiyetAbdülaziz8 Şubat 1830 – 4 Haziran 1876Osmanlı padişahı (1861–1876); Avrupa'ya resmî gezi yapan ilk padişah.
ŞahsiyetAbdülmecid Efendi29 Mayıs 1868 – 23 Ağustos 1944Abdülmecid Efendi veya II. Abdülmecid, 32. Osmanlı padişahı Abdülaziz’in oğlu, Osmanlı Hanedanı'ndan gelen son İslam halifesi ve iki kutsal …
YerAfyonkarahisarAfyonkarahisar veya eski ve halk arasındaki ismiyle Afyon, Türkiye'nin Afyonkarahisar ilinin merkezi olan şehirdir. Mermercilik, termal turi…ŞahsiyetAhmet Âlim Efendi1874 – 13 Aralık 1930Ahmet Âlim Efendi, Türk bestekâr ve eski Manisa Müftüsü. Manisa'da doğmuştur, babası Müderris Mehmed Ârif Efendi'dir. Uzun süre Manisa Müftü…ŞahsiyetAhmet Nuri Bey (Bedia Muvahhit)Ahmet Nuri Bey, «Bedia Muvahhit: Ateşten Gömlek'in Ayşe'si, 31 Temmuz 1923 İzmir temsili ve uzun sahne hayatı» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetAhmet Şekip Bey (Bedia Muvahhit)Ahmet Şekip Bey, «Bedia Muvahhit: Ateşten Gömlek'in Ayşe'si, 31 Temmuz 1923 İzmir temsili ve uzun sahne hayatı» konusunda adı geçen kişidir.KavramAlaüddevle (Çaldıran Muharebesi)Alaüddevle, «Çaldıran Muharebesi (23 Ağustos 1514): Yavuz Selim ve Şah İsmail» konusunda adı geçen addır.ŞahsiyetAli Ekrem Bey (Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na)Ali Ekrem Bey, «Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na: Antoine'ın 1914 daveti, Afife'nin sahnesi» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetAli Ferid Paşa1860 – 1937Ali Ferit Paşa, Türk bürokrat, asker, siyasetçi. Ülkenin kurtuluşunu Wilson İlkeleri'ne ve padişahın emirlerine bağlı kalmakta gören Sulh ve…
YerAmasyaAmasya, Amasya ilinin merkezi olan şehirdir. 2020 itibarıyla Amasya şehir merkezi 147.266 kişilik nüfusa sahiptir.Belge / AntlaşmaAmasya Antlaşması29 Mayıs 1555Amasya Antlaşması, Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî İran'ı arasında imzalanan ve 1532-1555 Osmanlı-Safevi Savaşı'nı sona erdiren önemli bir …YerAmsterdamAmsterdam, Hollanda'nın başkenti ve en büyük şehridir. Haziran 2024'te şehir merkezinde 933.680, kentsel alanda 1.457.018 ve metropol alanın…
YerAnadolu Selçuklu DevletiAnadolu Selçuklu Devleti, Türkiye Selçuklu Devleti veya Rum Sultanlığı, Selçuklu Türklerinden olan Kutalmış oğlu Süleyman Şah tarafından Ana…KavramAnkara İstiklâl MahkemesiAnkara İstiklâl Mahkemesi, iki ayrı dönem görev yapmış Olağanüstü yetkilere sahip yargı organıdır.YerArz OdasıArz Odası, Topkapı Sarayı'nın üçüncü avlusunda Bâbüssaâde'nin tam karşısında yer almakta olup, Osmanlı padişahlarının devlet işlerini yürütt…
YerAucklandAuckland, Yeni Zelanda'nın Kuzey Adası'nda büyük bir metropol şehridir. Haziran 2025 itibarıyla yaklaşık 1.547.200 kişilik bir kentsel nüfus…
ŞahsiyetAyşe Hafsa Sultan1479 – 29 Mart 1534Ayşe Hafsa Sultan, Osmanlı Padişahı I. Selim'in eşi, Kanuni Sultan Süleyman'ın annesi ve ilk fiili Valide Sultandır.
KurumAzak Kalesi1475Azak Kalesi, Azak Denizi'nde Don Nehri'nin Karadeniz'e döküldüğü noktada kurulan, 17. ve 18. yüzyıllarda Osmanlı Devleti ve Rusya Çarlığı ar…ŞahsiyetBahadır Şah (Hint Deniz Seferleri)Bahadır Şah, «Hint Deniz Seferleri (1538–1557): Osmanlı'nın Portekiz'e karşı Hint Okyanusu mücadelesi» konusunda adı geçen kişidir.
YerBakırköyBakırköy, eskiden Makriköy, İstanbul ilinin Avrupa yakasında yer alan ilçelerden biridir. İstanbul'un batı yarısında, Çatalca Yarımadası üze…
YerBalkanlarBalkanlar, kısmen Balkan Yarımadası, çeşitli coğrafi ve tarihi tanımlamalara sahip, Güneydoğu Avrupa'da yer alan bir coğrafi bölgedir. Bölge…
YerBerlinBerlin, hem yüzölçümü hem de nüfus bakımından Almanya'nın başkenti ve en büyük şehridir. 3,7 milyon nüfusuyla, Avrupa Birliği'ndeki herhangi…
YerBeyazıt MeydanıBeyazıt Meydanı, İstanbul'da tarihî yarımadada merkezî bir konuma sahip meydandır. Konumu Bizans döneminde şehrin en önemli meydanlarından o…
YerBigadiçBigadiç, Türkiye'nin Balıkesir ilinin güneydoğusunda kalan bir ilçesidir. Türkiye'nin ve dünyanın en önemli bor madenlerinden birine sahipti…YerBomba TepeBomba Tepe (Hill 60), Arıburnu ile Anafartalar cepheleri arasındaki alçak tepedir; Ağustos 1915'te çetin çarpışmalara sahne oldu.
OlayÇaldıran Muharebesi23 Ağustos 1514Çaldıran Muharebesi, Osmanlı padişahı I. Selim ile Safevi hükümdarı Şah İsmail arasında 23 Ağustos 1514'te, günümüzde İran sınırları içinde …ŞahsiyetCanbolatoğlu Ali (Celâlî isyanları)Canbolatoğlu Ali, «Celâlî isyanları: Şah Velî'den Kuyucu Murad Paşa'ya Anadolu'nun 'büyük kaçgun' çağı» konusunda adı geçen kişidir.KurumÇatalca OrdusuÇatalca Ordusu, Osmanlı İmparatorluğu'nun Osmanlı Ordusu'nun sahra ordularından biriydi. Osmanlı'nın Birinci Balkan Harbi esnasında Çatalca …ŞahsiyetCelal Esat Bey (Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na)Celal Esat Bey, «Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na: Antoine'ın 1914 daveti, Afife'nin sahnesi» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelâl oğlu Şah Velî (Celâlî isyanları)Celâl oğlu Şah Velî, «Celâlî isyanları: Şah Velî'den Kuyucu Murad Paşa'ya Anadolu'nun 'büyük kaçgun' çağı» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelal Sahir (Falih Rıfkı Atay)Celal Sahir, «Falih Rıfkı Atay: Cemal Paşa'nın kâtibinden Atatürk'ün başyazarına, "ormanların vekili" mebus» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelâl Sahir (Türk Dil Kurumu)Celâl Sahir, «Türk Dil Kurumu (12 Temmuz 1932): Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nden dil kurultaylarına» konusunda adı geçen kişidir.
ŞahsiyetCelâl Sahir Erozan29 Eylül 1883 – 1935Ahmet Celâl Sahir Erozan; Türk şair, yazar, yayıncı ve politikacı. “Aşk ve kadın şairi” olarak tanınan sanatçı, dilin sadeleşmesi gerektiğin…ŞahsiyetCemil Cankat1913 – 1976Cemil Cankat Türk ses sanatçısı, besteci, film oyuncusu. Önce sesiyle, ardından bestelediği türkülerle şöhrete kavuştu. Sahibinin Sesi, Colu…KavramCenâbî (II. Selim)Cenâbî, «II. Selim (1566–1574): Sefere çıkmayan ilk padişah, Sokullu dönemi ve Kıbrıs'ın fethi» konusunda adı geçen addır.
ŞahsiyetCenap Şahabettin21 Mart 1870 – 12 Şubat 1934Cenap Şahabeddin, Türk şâir ve yazar. Servet-i Fünun dönemi Türk edebiyatının önde gelen temsilcilerinden birisidir. Şiir, gezi yazısı, maka…
OlayÇırağan BaskınıÇırağan Baskını veya Çırağan Sarayı Vakası; 20 Mayıs 1878'de meydana gelen, Çırağan Sarayı'nda tutulan eski Osmanlı padişahlarından V. Murad…
ŞahsiyetColmar von der Goltz12 Ağustos 1843 – 19 Nisan 1916Wilhelm Leopold Colmar Freiherr von der Goltz, Osmanlı'daki namıyla "Goltz Paşa",, Osmanlı ve Alman ordularından mareşal rütbesi sahibi Alma…
YerÇorluÇorlu, Tekirdağ'a bağlı bir ilçedir. Çorlu, İstanbul'dan sonra Türkiye Trakyası'ndaki en büyük ikinci yerleşim yeridir. En yüksek nüfusa sah…YerÇubuk OvasıÇubuk Ovası, Ankara ili çevresinde bulunan tarihî öneme sahip ova. 1402'de Timur ile Osmanlılar arasındaki Ankara Muharebesi bu ovada yaşanm…
ŞahsiyetDestârî Mustafa Paşa? – 1610Destârî Mustafa Paşa, I. Ahmed'in pâdişâhlığı döneminde çeşitli üst düzey makamlarda bulunmuş Osmanlı devlet adamıdır.KavramDevlet Konservatuvarı Tatbikat SahnesiDevlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi veya kısa adıyla Tatbikat Sahnesi, Türkiye'de çağdaş tiyatro anlayışının yerleşmesinde önemli etkisi …KurumDevlet Tiyatroları Genel MüdürlüğüDevlet Tiyatrosu, Devlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi'nin bir aşaması olarak, 16 Haziran 1949 tarihinde, "Devlet Tiyatro ve Operası" adıy…ŞahsiyetDinç Bilgin1940 –Dinç Bilgin, MTM'in eski sahibi, iş insanı ve medya patronudur.
KavramDünya MirasıDünya Mirası, UNESCO tarafından listelenen, özel kültürel veya fiziksel öneme sahip yerlerden her birine verilen addır.OlayEdirne Vakası1703Edirne Vakası ya da Feyzullah Efendi Vakası, 1703 yılında İstanbul'da başlayan, Edirne'den Osmanlı devletini yönetmekte olan Osmanlı padişah…
ŞahsiyetEkber15 Ekim 1542 – 15 Ekim 1605Ekber, tam adıyla Ebü'l-Feth Celâlüddîn Muhammed Ekber Pâdişâh-ı Gâzî veya bazı modern kaynaklardaki adlandırılmasıyla Ekber Şah, Babürlü pa…ŞahsiyetEkrem Reşit Rey1900 – 13 Temmuz 1959Ekrem Reşit Rey, Türk oyun yazarı. Revü ve operetleri ile tanınır. Kardeşi Cemal Reşit Rey'in bestelediği ve tamamı Darülbedayi'de sahnelene…
ŞahsiyetAbdülmecid Efendi29 Mayıs 1868 – 23 Ağustos 1944Abdülmecid Efendi veya II. Abdülmecid, 32. Osmanlı padişahı Abdülaziz’in oğlu, Osmanlı Hanedanı'ndan gelen son İslam halifesi ve iki kutsal …YerAfyonkarahisarAfyonkarahisar veya eski ve halk arasındaki ismiyle Afyon, Türkiye'nin Afyonkarahisar ilinin merkezi olan şehirdir. Mermercilik, termal turi…ŞahsiyetAhmet Âlim Efendi1874 – 13 Aralık 1930Ahmet Âlim Efendi, Türk bestekâr ve eski Manisa Müftüsü. Manisa'da doğmuştur, babası Müderris Mehmed Ârif Efendi'dir. Uzun süre Manisa Müftü…ŞahsiyetAhmet Nuri Bey (Bedia Muvahhit)Ahmet Nuri Bey, «Bedia Muvahhit: Ateşten Gömlek'in Ayşe'si, 31 Temmuz 1923 İzmir temsili ve uzun sahne hayatı» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetAhmet Şekip Bey (Bedia Muvahhit)Ahmet Şekip Bey, «Bedia Muvahhit: Ateşten Gömlek'in Ayşe'si, 31 Temmuz 1923 İzmir temsili ve uzun sahne hayatı» konusunda adı geçen kişidir.KavramAlaüddevle (Çaldıran Muharebesi)Alaüddevle, «Çaldıran Muharebesi (23 Ağustos 1514): Yavuz Selim ve Şah İsmail» konusunda adı geçen addır.ŞahsiyetAli Ekrem Bey (Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na)Ali Ekrem Bey, «Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na: Antoine'ın 1914 daveti, Afife'nin sahnesi» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetAli Ferid Paşa1860 – 1937Ali Ferit Paşa, Türk bürokrat, asker, siyasetçi. Ülkenin kurtuluşunu Wilson İlkeleri'ne ve padişahın emirlerine bağlı kalmakta gören Sulh ve…YerAmasyaAmasya, Amasya ilinin merkezi olan şehirdir. 2020 itibarıyla Amasya şehir merkezi 147.266 kişilik nüfusa sahiptir.Belge / AntlaşmaAmasya Antlaşması29 Mayıs 1555Amasya Antlaşması, Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî İran'ı arasında imzalanan ve 1532-1555 Osmanlı-Safevi Savaşı'nı sona erdiren önemli bir …YerAmsterdamAmsterdam, Hollanda'nın başkenti ve en büyük şehridir. Haziran 2024'te şehir merkezinde 933.680, kentsel alanda 1.457.018 ve metropol alanın…YerAnadolu Selçuklu DevletiAnadolu Selçuklu Devleti, Türkiye Selçuklu Devleti veya Rum Sultanlığı, Selçuklu Türklerinden olan Kutalmış oğlu Süleyman Şah tarafından Ana…KavramAnkara İstiklâl MahkemesiAnkara İstiklâl Mahkemesi, iki ayrı dönem görev yapmış Olağanüstü yetkilere sahip yargı organıdır.YerArz OdasıArz Odası, Topkapı Sarayı'nın üçüncü avlusunda Bâbüssaâde'nin tam karşısında yer almakta olup, Osmanlı padişahlarının devlet işlerini yürütt…YerAucklandAuckland, Yeni Zelanda'nın Kuzey Adası'nda büyük bir metropol şehridir. Haziran 2025 itibarıyla yaklaşık 1.547.200 kişilik bir kentsel nüfus…ŞahsiyetAyşe Hafsa Sultan1479 – 29 Mart 1534Ayşe Hafsa Sultan, Osmanlı Padişahı I. Selim'in eşi, Kanuni Sultan Süleyman'ın annesi ve ilk fiili Valide Sultandır.KurumAzak Kalesi1475Azak Kalesi, Azak Denizi'nde Don Nehri'nin Karadeniz'e döküldüğü noktada kurulan, 17. ve 18. yüzyıllarda Osmanlı Devleti ve Rusya Çarlığı ar…ŞahsiyetBahadır Şah (Hint Deniz Seferleri)Bahadır Şah, «Hint Deniz Seferleri (1538–1557): Osmanlı'nın Portekiz'e karşı Hint Okyanusu mücadelesi» konusunda adı geçen kişidir.YerBakırköyBakırköy, eskiden Makriköy, İstanbul ilinin Avrupa yakasında yer alan ilçelerden biridir. İstanbul'un batı yarısında, Çatalca Yarımadası üze…YerBalkanlarBalkanlar, kısmen Balkan Yarımadası, çeşitli coğrafi ve tarihi tanımlamalara sahip, Güneydoğu Avrupa'da yer alan bir coğrafi bölgedir. Bölge…YerBerlinBerlin, hem yüzölçümü hem de nüfus bakımından Almanya'nın başkenti ve en büyük şehridir. 3,7 milyon nüfusuyla, Avrupa Birliği'ndeki herhangi…YerBeyazıt MeydanıBeyazıt Meydanı, İstanbul'da tarihî yarımadada merkezî bir konuma sahip meydandır. Konumu Bizans döneminde şehrin en önemli meydanlarından o…YerBigadiçBigadiç, Türkiye'nin Balıkesir ilinin güneydoğusunda kalan bir ilçesidir. Türkiye'nin ve dünyanın en önemli bor madenlerinden birine sahipti…YerBomba TepeBomba Tepe (Hill 60), Arıburnu ile Anafartalar cepheleri arasındaki alçak tepedir; Ağustos 1915'te çetin çarpışmalara sahne oldu.OlayÇaldıran Muharebesi23 Ağustos 1514Çaldıran Muharebesi, Osmanlı padişahı I. Selim ile Safevi hükümdarı Şah İsmail arasında 23 Ağustos 1514'te, günümüzde İran sınırları içinde …ŞahsiyetCanbolatoğlu Ali (Celâlî isyanları)Canbolatoğlu Ali, «Celâlî isyanları: Şah Velî'den Kuyucu Murad Paşa'ya Anadolu'nun 'büyük kaçgun' çağı» konusunda adı geçen kişidir.KurumÇatalca OrdusuÇatalca Ordusu, Osmanlı İmparatorluğu'nun Osmanlı Ordusu'nun sahra ordularından biriydi. Osmanlı'nın Birinci Balkan Harbi esnasında Çatalca …ŞahsiyetCelal Esat Bey (Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na)Celal Esat Bey, «Dârülbedayi'den İstanbul Şehir Tiyatrosu'na: Antoine'ın 1914 daveti, Afife'nin sahnesi» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelâl oğlu Şah Velî (Celâlî isyanları)Celâl oğlu Şah Velî, «Celâlî isyanları: Şah Velî'den Kuyucu Murad Paşa'ya Anadolu'nun 'büyük kaçgun' çağı» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelal Sahir (Falih Rıfkı Atay)Celal Sahir, «Falih Rıfkı Atay: Cemal Paşa'nın kâtibinden Atatürk'ün başyazarına, "ormanların vekili" mebus» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelâl Sahir (Türk Dil Kurumu)Celâl Sahir, «Türk Dil Kurumu (12 Temmuz 1932): Türk Dili Tetkik Cemiyeti'nden dil kurultaylarına» konusunda adı geçen kişidir.ŞahsiyetCelâl Sahir Erozan29 Eylül 1883 – 1935Ahmet Celâl Sahir Erozan; Türk şair, yazar, yayıncı ve politikacı. “Aşk ve kadın şairi” olarak tanınan sanatçı, dilin sadeleşmesi gerektiğin…ŞahsiyetCemil Cankat1913 – 1976Cemil Cankat Türk ses sanatçısı, besteci, film oyuncusu. Önce sesiyle, ardından bestelediği türkülerle şöhrete kavuştu. Sahibinin Sesi, Colu…KavramCenâbî (II. Selim)Cenâbî, «II. Selim (1566–1574): Sefere çıkmayan ilk padişah, Sokullu dönemi ve Kıbrıs'ın fethi» konusunda adı geçen addır.ŞahsiyetCenap Şahabettin21 Mart 1870 – 12 Şubat 1934Cenap Şahabeddin, Türk şâir ve yazar. Servet-i Fünun dönemi Türk edebiyatının önde gelen temsilcilerinden birisidir. Şiir, gezi yazısı, maka…OlayÇırağan BaskınıÇırağan Baskını veya Çırağan Sarayı Vakası; 20 Mayıs 1878'de meydana gelen, Çırağan Sarayı'nda tutulan eski Osmanlı padişahlarından V. Murad…ŞahsiyetColmar von der Goltz12 Ağustos 1843 – 19 Nisan 1916Wilhelm Leopold Colmar Freiherr von der Goltz, Osmanlı'daki namıyla "Goltz Paşa",, Osmanlı ve Alman ordularından mareşal rütbesi sahibi Alma…YerÇorluÇorlu, Tekirdağ'a bağlı bir ilçedir. Çorlu, İstanbul'dan sonra Türkiye Trakyası'ndaki en büyük ikinci yerleşim yeridir. En yüksek nüfusa sah…YerÇubuk OvasıÇubuk Ovası, Ankara ili çevresinde bulunan tarihî öneme sahip ova. 1402'de Timur ile Osmanlılar arasındaki Ankara Muharebesi bu ovada yaşanm…ŞahsiyetDestârî Mustafa Paşa? – 1610Destârî Mustafa Paşa, I. Ahmed'in pâdişâhlığı döneminde çeşitli üst düzey makamlarda bulunmuş Osmanlı devlet adamıdır.KavramDevlet Konservatuvarı Tatbikat SahnesiDevlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi veya kısa adıyla Tatbikat Sahnesi, Türkiye'de çağdaş tiyatro anlayışının yerleşmesinde önemli etkisi …KurumDevlet Tiyatroları Genel MüdürlüğüDevlet Tiyatrosu, Devlet Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi'nin bir aşaması olarak, 16 Haziran 1949 tarihinde, "Devlet Tiyatro ve Operası" adıy…ŞahsiyetDinç Bilgin1940 –Dinç Bilgin, MTM'in eski sahibi, iş insanı ve medya patronudur.KavramDünya MirasıDünya Mirası, UNESCO tarafından listelenen, özel kültürel veya fiziksel öneme sahip yerlerden her birine verilen addır.OlayEdirne Vakası1703Edirne Vakası ya da Feyzullah Efendi Vakası, 1703 yılında İstanbul'da başlayan, Edirne'den Osmanlı devletini yönetmekte olan Osmanlı padişah…ŞahsiyetEkber15 Ekim 1542 – 15 Ekim 1605Ekber, tam adıyla Ebü'l-Feth Celâlüddîn Muhammed Ekber Pâdişâh-ı Gâzî veya bazı modern kaynaklardaki adlandırılmasıyla Ekber Şah, Babürlü pa…ŞahsiyetEkrem Reşit Rey1900 – 13 Temmuz 1959Ekrem Reşit Rey, Türk oyun yazarı. Revü ve operetleri ile tanınır. Kardeşi Cemal Reşit Rey'in bestelediği ve tamamı Darülbedayi'de sahnelene…