Mdina

Mdina (Maltaca: L-Imdina [lɪmˈdiːnɐ]; İtalyanca: Medina), "Eski Şehir" (Città Vecchia) ve "Önemli Şehir" (Città Notabile) gibi İtalyanca lakaplarla da anılan, Malta'nın Kuzey Bölgesi'nde yer alan surlarla çevrili bir şehirdir. Antik dönemden Orta Çağ'a kadar adanın eski başkenti olarak hizmet vermiştir. Şehir günümüzde 250 kişilik bir nüfusa sahiptir.

Mdina, doğal bir savunma noktası olarak tarih öncesi dönemlerden beri yerleşim alanı olarak kullanılmıştır. MÖ 8. yüzyılda Fenikeliler tarafından Ann (Fenikece: 𐤀𐤍𐤍‎,ʾnn) adıyla bir koloni kurulmuş ve bu yerleşim, adanın ismiyle aynı adı taşıyarak büyük olasılıkla başkent olarak hizmet vermiştir. Pön Savaşları sırasında şehir Romalıların kontrolüne geçmiş ve adanın Grekçe ve Latince ismi olan Melita (Antik Yunanca: Μελίτη, Melítē) olarak yeniden adlandırılmıştır. Bu ismin, Valetta Limanı’ndaki Cospicua’daki Fenike limanından türediği düşünülmektedir. Greko-Romen döneminde Melite, günümüz Mdina’sından çok daha büyüktü. Ancak, Bizans ya da Arap yönetimi sırasında boyutları küçültülerek bugünkü halini almıştır. 9. yüzyılda yaşanan bir katliamın ardından büyük ölçüde terk edilmiş, 11. yüzyılda ise Madīnah adıyla yeniden kurulmuştur. Bu isim zamanla Mdina’ya dönüşmüştür. Şehir, 1530’da St. John Şövalyeleri’nin Malta’ya gelmesine kadar başkent olarak kalmıştır. Şövalyelerin başkenti Birgu’ya taşımasıyla Mdina, uzun süre gerileme yaşamış, ancak 18. yüzyılın başlarında Barok tarzında inşa edilen binalarla yeniden canlanmıştır.

Orta Çağ dokusunu büyük ölçüde koruyan Mdina, uzun yıllar boyunca Maltalı soyluların ve dini otoritelerin merkezi olarak kalmıştır. Şehirdeki mülkler hala aileler arasında kuşaktan kuşağa aktarılmaktadır. Ancak Mdina, 1530 öncesindeki ihtişamını bir daha kazanamamış ve bu nedenle hem yerel halk hem de ziyaretçiler tarafından "Sessiz Şehir" olarak anılmaya başlamıştır. Günümüzde UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan Mdina, Malta'nın en çok ziyaret edilen yerlerinden biri haline gelmiştir.