Kısa hayat çizelgesi
- Doğdu — Ordubad
- İzmir İktisat Kongresi: Banka-Han binasında 1135 delege
- İzmir İktisat Kongresi (17 Şubat - 4 Mart 1923): 1135 delege, Misak-ı İktisadi
- İzmir İktisat Kongresi (17 Şubat - 4 Mart 1923): Banka-Han'daki 1135 delege, Misak-ı İktisadi
- "Dıştan hiçbir şekilde borçlanma yapılmaksızın": 1 Mart 1923 açış konuşmasında ekonomi
- İzmir Atatürk Müzesi: Kordon'daki halıcı konağından Naim Palas oteline, 1926'da Atatürk'e armağan
- Öldü — İzmir
Hakkında
İbrahim Abilov (Azerice: İbrahim Əbilov; d. 1881, Ordubad - 23 Şubat 1923, İzmir), Azerbaycanlı siyasetçi.
1912'de yayınlanan "Bakü Hayatı" gazetesinde editör olarak çalıştı. Çarlık hükûmeti tarafından defalarca tutuklanan İbrahim Abilov, Tiflis'teki Menşevik Himmet Partisi'nin önde gelen isimlerinden biriydi.
1918 yılında Bakü'ye gelen Abilov, 3 Aralık 1918'de Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti parlamentosuna milletvekili seçildi. Sosyalist fraksiyonun lideri oldu.
1920 yılında Azerbaycan'da Sovyet iktidarının kurulmasının ardından Azerbaycan SSR İçişleri Bakan Yardımcılığına atandı. Bu dönemde Bakü Menşeviklerinin yayın organı olan "İskra" gazetesinin editörlüğünü de yaptı.
22 Ekim 1921'de Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin Türkiye büyükelçisi görevine getirildi. Bu süreçte Ankara'da bir kızı doğmuştur. Kızının adı Mustafa Kemal Paşa tarafından "Anadolu" olarak konmuştur.
Abilov, Nahçıvan'ın özerkliğinin de temelini oluşturan 1921 Moskova ve Kars anlaşmalarında, Azerbaycan heyetinin başkanı olarak imzalayanlar arasında yer aldı.
17 Şubat 1923'te toplanan İzmir İktisat Kongresi açılışına Sovyetler Birliği'nin Türkiye'deki temsilcileri İbrahim Abilov ile Semyon Aralov davet edilmiş ve Mustafa Kemal'in isteği ile açılışta konuşma yapmışlardır. Abilov'un Türkçe yaptığı konuşmada Azerbaycan'ın ekonomik durumu anlatıldı.
Konferanstan kısa süre sonra 23 Şubat 1923 tarihinde İbrahim Abilov İzmir'de kaldığı otel odasında zehirlenerek öldürülmüştür. Türk-Sovyet yakınlaşmasına karşı olan Batı ülkelerinden ve diğer tarafta Türk-Azerbaycan yakınlaşmasına karşı olan Sovyetlerden şüphelenildiyse de kanıt ortaya konamamıştır. Kızı Anadolu Abilova da gazeteci Dursun Özden'e verdiği röportajda öldürüldüğünü açıklamıştır.
Ölümünden sonra anıları Vatanım Türkiye adıyla Bakü'de yayınlanmış ve henüz Türkçeye çevrilmemiştir.
Abilov Taksim Anıtı’nda, Atatürk’ün arkasında bulunan figürlerden biridir. İzmir'deki bir parka da İbrahim Abilov adı verilmiştir.
Bu bölüm Vikipedi'deki maddeden alınmıştır; metin CC BY-SA 4.0 lisanslıdır.
Kaynaklar
- Vikipedi: İbrahim Abilov CC BY-SA 4.0
- Wikidata Q13220950 CC0
