Cem Sultan

Cem Sultan veya Şehzade Cem (23 Aralık 1459, Edirne - 25 Şubat 1495, Napoli), II. Mehmed'in Çiçek Hatun'dan olma en küçük oğlu olan Osmanlı şehzadesidir. Babasının ölümünden sonra ağabeyi II. Bayezid ile girdiği taht mücadelesi ve sonrasında Avrupa'da geçirdiği 13 yıllık sürgün hayatı ile Osmanlı tarihinin en trajik figürlerinden biri oldu. Bu süreç, Osmanlı İmparatorluğu'nda bir iç sorunun ilk kez büyük bir Batı sorununa dönüşmesine yol açtı.

Şehzadelik yıllarını sırasıyla Kastamonu ve Karaman sancakbeyliklerinde geçiren Cem, buralarda çevresine topladığı âlimler ve şairlerle canlı bir kültür muhiti oluşturdu. Fâtih Sultan Mehmed'in 1481 yılındaki ölümünün üzerine devlet ricali ve yeniçerilerin desteğini alan II. Bayezid, İstanbul'a ulaşarak tahta çıktı. Şehzade Cem bu durumu kabul etmeyerek Karaman'daki kuvvetleriyle harekete geçti; Bursa'yı ele geçirip adına hutbe okuttu, para bastırdı ve hükümdarlığını ilan etti. 20 Haziran 1481'de II. Bayezid'in ordusuna karşı Yenişehir Ovası'nda yaptığı savaşı kaybetti ve geri çekilmek zorunda kaldı.

Cem, yenilgisinin ardından Memlûk Sultanlığı'na sığındı. Ardından Karamanoğullarının davetiyle Anadolu'ya dönüp şansını tekrar denediyse de başarılı olamadı. Nihayetinde Rodos'taki Hospitalier Şövalyeleri'ne sığındı. Şövalyeler tarafından Fransa'daki çeşitli şatolarda sıkı bir gözetim altında tutulduktan sonra, büyük bir diplomatik pazarlıkla Roma'da Papa'ya teslim edildi ve ömrünün son yıllarını Papa VI. Alexander Borgia ile Fransa Kralı VIII. Charles'ın siyasi kıskacında geçirdi. II. Bayezid, Cem'in serbest bırakılmaması için her sene yüklü miktarda para ödedi. 25 Şubat 1495'te, VIII. Charles'ın İtalya seferi sırasında Napoli yakınlarında öldü. Cenazesi birkaç yıl sonra Osmanlı topraklarına getirilerek Bursa'daki Muradiye Külliyesi'ne defnedildi.