Bhimbetka kaya sığınakları: Hindistan'ın en zengin tarih öncesi resim galerisi

Bhimbetka kaya sığınakları, Hindistan'ın orta platosunun güney ucunda, Vindhya Dağları'nın eteklerinde yer alır. Madhya Pradesh eyaletindeki bu alan, 2003'te UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.

Buluş

Bhimbetka'yı 1957'de Hint arkeolog Vishnu Shridhar Wakankar keşfetti.

Alan ve sığınaklar

• Büyük kumtaşı kütlelerinin içinde, oldukça sık bir ormanın üstünde beş doğal kaya sığınağı kümesi bulunur.
• Sığınakların duvarlarında, Mezolitik dönemden tarihî çağlara kadar kesintisiz uzanan resimler vardır.

Avcı-toplayıcıların izi

UNESCO, Bhimbetka'nın kaya sanatında ve alanın çevresindeki köylerin geleneklerinde yansıyan avcılık ve toplayıcılık ekonomisiyle yakın bağını vurgular. Alanın çevresindeki yirmi bir köyde yaşayanların kültürel gelenekleri, kaya resimlerinde gösterilenlerle güçlü bir benzerlik taşır. Bu, insan ile peyzaj arasındaki binlerce yıllık etkileşimin canlı bir kanıtıdır.

Yerel topluluklar

Alanın çevresindeki adivasi (yerli kabile) köylerinde avcılık ve toplayıcılık geleneğinin kalıntıları hâlâ yaşar. UNESCO, alanı Dünya Mirası Listesi'ne alırken bu süreklilik ile kaya sanatının nicelik ve niteliğini öne çıkarmıştır.

Veri farkı: Sığınak ve resim sayıları için farklı rakamlar verilir. Wakankar'ın adını taşıyan araştırma vakfı yaklaşık 730 sığınak ve 500'e yakın resimli yerden söz eder. UNESCO adaylık dosyası ise Bhimbetka tepesinde numara verilmiş 243 sığınak ve bunların 133'ünde resim bulunduğunu bildirir. Resimlerin başlangıç tarihi de tartışmalıdır: UNESCO Mezolitik dönemi esas alırken vakıf, yerleşimin Paleolitik dönemden itibaren sürdüğünü belirtir.