Alacahöyük, Çorum'un Alaca ilçesine bağlı Alacahüyük köyündeki bir höyüktür. Çorum'a 45 km, Alaca'ya 16 km uzaklıktadır ve Boğazköy'ün 34 km kuzeyindedir. Höyükte dört kültür evresine ait 15 yapı katı belirlendi.
Veri farkı: Bazı yayınlar höyükteki ilk bulguları MÖ 3500'lere, bazı bulguları ise MÖ 5000'lere tarihler.
İlk kazılar
Höyük bilim dünyasına 1835'te tanıtıldı. Türk Tarih Kurumu 1935 yazında burada kazı yapmaya karar verdi; Dr. Hamit Zübeyr Koşay ve arkeolog Remzi Oğuz Arık yönetimindeki heyet 22 Ağustos 1935'te çalışmaya başladı ve kazı Ekim ayı sonuna kadar sürdü. 1936'dan itibaren kazı başkanlığı Koşay'a verildi.Kalkolitik çağ
1936 kazısında höyüğün en eski kültür çağında altı yerleşim katı (8. kattan 14. kata kadar) belirlendi. Bu katlardaki eserler Alişar Kalkolitiği'nden ayrılmıyordu. Çanak çömlek ve gömme biçimi Alişar'dakinin aynıydı: ölüler toprağa açılan çukurlara, dizleri bükük olarak yatırılıyordu. Kalkolitik çağın sonlarına doğru Bakır Çağı'na özgü iki çanak tipinin ilk örnekleri ortaya çıktı. Bu kültür çağı en az MÖ 4. binyılın ortalarına ulaşır. Ana toprağa 13,81 metre derinlikte varıldı.Sonraki dönemler
Geç Kalkolitik Çağ'da başlayan iskân Eski Tunç, Hitit ve Frig dönemlerinde de sürdü. Eski Tunç Çağı'na ait kral mezarları ile Hitit İmparatorluk dönemine ait sfenksler ve mabet-saray yapısı bugün görülebilir.Veri farkı: Bazı yayınlar höyükteki ilk bulguları MÖ 3500'lere, bazı bulguları ise MÖ 5000'lere tarihler.