Türkiye ile
İtalya arasında
4 Ocak 1932'de
Ankara'da imzalanan sözleşme,
Ege'de
Lozan Antlaşması'ndan sonra çıkan bir toprak anlaşmazlığını çözdü. Sözleşmeyi Türkiye adına Dışişleri Bakanı
Tevfik Rüştü Aras, İtalya adına tam yetkili büyükelçi Pompeo Aloisi imzaladı.
Anlaşmazlık
Sorun, Anadolu kıyıları ile 1921'den beri
İtalya'nın elinde bulunan
Meis adası arasındaki karasularının sınırı ve birkaç küçük adacığın kime ait olduğuydu.
Paylaşım
Sözleşmeyle
Meis limanı koyunun içindeki adacıklar ile daha açıktaki Ro ve Strongili adaları
İtalya'ya, çevredeki öbür adacıklar Türkiye'ye bırakıldı. İtalyan hükûmeti ayrıca Bodrum'un önündeki Kara Ada'nın Türkiye'ye ait olduğunu tanıdı.
Aralık 1932 eki
Aynı yılın Aralık ayında imzalanan bir ekte iki ülke, Anadolu kıyısı ile İtalyan yönetimindeki
On İki Ada arasındaki deniz sınırını belirlemeyi kabul etti. Bu sınır, iki ülke toprağına eşit uzaklıkta otuz beş nokta saptanarak çizildi.
Sonraki tartışma
Ekin geçerliliği, 1996'daki Kardak bunalımı sırasında
Ege sorununun bir parçası oldu. Türk hükûmeti, ekin
Cenevre'deki
Milletler Cemiyeti'ne tescil edilmediğini ileri sürerek hukuken geçerli olmadığını savundu; bu görüşe bakılırsa
On İki Ada'daki bir kısım adacık ve kayalığın egemenliği belirsiz kalır. Kara Ada ve
Meis bölgesine dair sözleşme maddelerinin geçerliliği ise tartışma konusu değildir.
Bağlam
Sözleşme,
Atatürk döneminde Türkiye'nin 1932'de
Milletler Cemiyeti'ne girdiği yıla denk gelen
İtalya ile ilişkileri düzenleme çabasının parçasıdır.