Tepe Yahya, güneydoğu
İran'da yer alan bir
Tunç Çağı arkeolojik yerleşimidir. Proto-Elam kültürünün en doğu kesiminde bulunur.
Önemi
Tepe Yahya'daki kazılar çok erken kil tablet kullanımına ve yazıya, erken metalurjiye ve geniş alana dağıtılmak üzere taş kap üretimine ilişkin kanıtlar ortaya koydu.
Höyük
Yerleşim, yaklaşık 20 metre yüksekliğinde ve 187 metre çapında dairesel bir höyüktür. Kirman ilinde, Kirman'ın yaklaşık 220 kilometre güneyinde, Baft'ın 90 kilometre güneyinde ve Ciruft'un 90 kilometre güneybatısındadır. Tepe Yahya, MÖ 3. binyılda iskân edilmiş çok daha büyük bir yerleşimin 1 kilometre uzağındadır.
İskân dönemleri
Tepe Yahya MÖ 6. binyıldan 2. binyıla dek ve MÖ 10. yüzyıldan 4. yüzyıla dek iskân edildi.
Klorit kaplar
MÖ 2. binyılın ortalarında kent, klorit taş kapların üretim merkeziydi. Oymalı bu koyu renkli taş kaplar eski
Mezopotamya tapınaklarında bulunmuştur.
Kazılar
Tepe Yahya,
Harvard Üniversitesi Peabody Arkeoloji ve Etnoloji Müzesi'ne bağlı Amerikan Tarih Öncesi Araştırma Okulu tarafından, bugünkü Şiraz Üniversitesi ile ortak bir çalışma olarak C. C. Lamberg-Karlovsky yönetiminde altı mevsim boyunca (
1968–
1971,
1973,
1975) kazıldı.
Evreleme
IV C evresi Proto-Elam dönemine, IV B evresi MÖ 3. binyılın ikinci yarısına ait Ciruft kültürüne, IV A evresi ise MÖ 3. binyılın sonu ile 2. binyılın başına aittir.