Atapuerca Dağları,
İspanya'nın Burgos ili yakınında yer alan kireçtaşı tepeleridir. Bu tepelerdeki mağara ve çatlaklar, Avrupa'daki insan varlığının en eski ve en zengin kayıtlarından birini saklar. Alan 2000'de
UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı.
Demiryolu yarması
19. yüzyılın sonunda bir maden demiryolu için açılan yarma, tepelerin içindeki tortul dolguları ortaya çıkardı. Gran Dolina, Sima del Elefante ve Sima de los Huesos bu yarma çevresindeki en ünlü buluntu yerleridir.
Sima del Elefante
Bu çatlakta bulunan bir alt çene parçası, yaklaşık 1,2 milyon yıl öncesine tarihlendi. Bu buluntu,
Batı Avrupa'daki en eski insan kalıntıları arasındadır.
Gran Dolina ve Homo antecessor
Gran Dolina'nın TD6 katmanında 1994'ten itibaren yaklaşık 800 bin yıllık insan fosilleri bulundu. Araştırmacılar 1997'de bu kalıntılar için Homo antecessor adını önerdi. Fosiller arasında, yüzü bugünkü insanlarınkine benzeyen bir çocuğun yüz kemikleri yer alır.
Kesik izleri
TD6 katmanındaki bazı insan kemiklerinde taş aletlerle yapılmış kesik izleri vardır. Araştırmacılar bunu insan etinin tüketildiğinin kanıtı olarak yorumlar; bu, bilinen en eski yamyamlık örnekleri arasında sayılır.
Eski protein
2020'de H. antecessor'ın bir dişinden elde edilen eski proteinlerin incelenmesi, bu türün, Homo sapiens ile Avrupa'nın sonraki insan toplulukları ve Denisovalıların ortak soyuyla yakın akraba bir dal olduğunu gösterdi.