Söz Sanatları
Özet
Benzetme, istiare, mecaz-ı mürsel, kinaye, teşhis, tecahül-i arif ve hüsn-i talil AYT'de dizeden bulunur. Sanatın tanımını değil, dizede hangi sözcüğün yer değiştirdiğini ara.
Kavramlar
Benzetme; benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme yönü ve edatı. Yalnız iki ana öge varsa teşbih-i beliğ.
Ögelerden yalnız biriyle yapılan benzetme: yalnız benzetilen varsa açık istiare, yalnız benzeyen varsa kapalı istiare.
Bir olayın gerçek nedenini bir yana bırakıp güzel bir neden göstermek.
Kurallar ve formüller
- Mecaz-ı mürsel: benzetme amacı gütmeden sözcüğü başka bir anlamda kullanmak (parça-bütün, yer-insan)
- Tecahül-i arif: bilinen bir şeyi bilmezlikten gelmek · Tenasüp: anlamca ilgili sözcükleri bir arada kullanmak
Çözümlü örnekler
1"Kaşların yay gibi" ifadesinde hangi sanat vardır?
Çözümü göster
Teşbih: benzeyen kaş, kendisine benzetilen yay, edat "gibi"; benzetme yönü söylenmemiştir.
Sık yapılan hatalar
- Teşhisi her kişileştirmede istiare saymamak; kişileştirme çoğu zaman kapalı istiareyle birlikte gelir.
Püf noktası
Söz sanatı sorusunda önce mecaz olup olmadığına bak; mecaz yoksa tenasüp, tezat, tekrir gibi anlam sanatlarını ara.
Mini test
Konuyu bitirdiysen kendini sına: süreli kısa bir test, sonunda doğru-yanlış-boş dökümü ve çözümler.