Hamidiye Alayları

Hamidiye Alayları ya da Hamidiye Hafif Süvari Alayları, Osmanlı Padişahı II. Abdülhamid döneminde Doğu Anadolu Bölgesi'nde oluşturulan ve çalışmalarına 1890 yılında başlayan, fiilen 1891 yılında kurulmuş Osmanlı İmparatorluğu'nun Doğu siyasetini dizayn etmeye yönelik oluşturulan paramiliter birlikleridir. Birlikler çoğunlukla Sünni Kürtlerden oluşmuş ancak Doğu Anadolu'da yaşayan Karapapak (Terekeme) Türkleri, Çerkesler, Türkler, Türkmenler ve Yörükler den de bazı aşiretleri içermiştir.

Ermenilerin 13 Haziran 1878'de Berlin Konferansı'na "Ermenistan'a ilişkin proje" sunması ve bu projenin olumlu karşılanmasından sonra Osmanlı Devleti sınırları içinde saldırılar arttı. Ermeni Hınçak ve Taşnak örgütleri kuruldu ve hızla destek kazandı ve büyüdü. Rusya, "şark vilayetleri"ne yönelik emellerini açıkça ifade etmekteydi ve işgal hazırlıklarına başlamıştı. II. Abdülhamid, doğu meselesi adı altında Avrupalı devletler tarafından istenilen reformların Hristiyan tebaa için önce özerklik, sonra bağımsızlık; Osmanlı Devleti için de zayıflama ve parçalanma anlamına geldiğini düşünüyordu. Bölgede "asayişin temini, Ermeni şaki ve katillerin tedip edilmesi ve Rus işgaline karşı" halktan silahlı güçler oluşturulması kararlaştırdı. Aynı dönemlerde Kürt ayaklanmaları ve ulusal birliğine dair de birçok gelişme yaşanmaktaydı. Bu sebeple 1890 yılı sonrasında Doğu Anadolu'da hem bir Ermeni devletinin kuruluşunu engellemek hem de Kürt ulusal uyanışını engellemek amacıyla Hamidiye Alayları kuruldu.