#1Konu anlatımı
Nüfus konusu hem hesap hem yorum sorusu üretir. Üç yoğunluk formülünü ve göçün nedenlerini ayırt edebilmek soruların çoğunu çözer.Yoğunluk türleri
• Aritmetik: toplam nüfus / toplam yüzölçüm.• Fizyolojik: toplam nüfus / tarım alanı.
• Tarımsal: tarımla geçinen nüfus / tarım alanı.
Hesap sorularında birimleri kontrol et; yoğunluk km² başına kişi olarak verilir.
Nüfus artışı
Doğal artış doğum oranı ile ölüm oranı arasındaki farktır ve çoğunlukla binde olarak verilir. Toplam artışı bulmak için nüfus bu farkla çarpılıp 1.000'e bölünür.Nüfus piramitleri
Geniş taban genç nüfus ve yüksek doğum oranı, dar taban ve geniş orta kısım yaşlanan nüfus anlamına gelir.Dağılış ve göç
Türkiye'de yoğunluk Marmara'da en yüksek, Doğu Anadolu'da en düşüktür. Göçü kaynak bölgedeki itici (makineleşme, toprak yetersizliği) ve hedef bölgedeki çekici (iş, eğitim, sağlık) nedenler belirler.Yerleşmeler
Yayla gibi mevsimlik yerleşmeler hayvancılığa, mezra ve çiftlik gibi küçük yerleşmeler tarıma bağlıdır.Soru seti
Aşağıdaki sorular bu konu için hazırladığımız özgün sorulardır; ÖSYM ve MEB sınavlarındaki soru kalıplarına ve zorluk dağılımına göre yazıldı. Bir şıkka dokun, “Cevabı göster” ile kontrol et; çözüm adım adım açılır. Üstteki çubuk ilerlemeni ve doğru sayını gösterir.Soru seti · 10 soru0/10 doğru
0/10 cevaplandı · Şıkka dokun, sonra “Cevabı göster”.
Nüfusu 1.200.000 olan bir ilin yüzölçümü 15.000 km²'dir.
Bu ilin aritmetik nüfus yoğunluğu km²'ye kaç kişidir?
Bu ilin aritmetik nüfus yoğunluğu km²'ye kaç kişidir?
Doğru cevap A) 80
- 1Aritmetik nüfus yoğunluğu = toplam nüfus / yüzölçümü.
- 21.200.000 / 15.000 = 80 kişi/km².
Nüfusu 90.000 olan bir ilçenin aritmetik nüfus yoğunluğu 60 kişi/km²'dir.
Bu ilçenin yüzölçümü kaç km²'dir?
Bu ilçenin yüzölçümü kaç km²'dir?
Doğru cevap C) 1.500
- 1Yoğunluk = nüfus / alan olduğundan alan = nüfus / yoğunluk.
- 290.000 / 60 = 1.500 km².
Nüfusu 500.000 olan bir ilde bir yılda doğum oranı binde 18, ölüm oranı binde 6'dır.
Bu ilin o yılki doğal nüfus artışı kaç kişidir? (Göç yok sayılacaktır.)
Bu ilin o yılki doğal nüfus artışı kaç kişidir? (Göç yok sayılacaktır.)
Doğru cevap D) 6.000
- 1Doğal artış hızı = doğum oranı − ölüm oranı = binde 18 − binde 6 = binde 12.
- 2500.000 · 12 / 1.000 = 6.000 kişi.
Tarımla geçinen nüfusun tarım alanlarına bölünmesiyle bulunan değer aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap B) Tarımsal nüfus yoğunluğu
- 1Tarımsal yoğunluk = tarımla uğraşan nüfus / tarım alanı.
- 2Fizyolojik yoğunlukta pay toplam nüfustur; aritmetik yoğunlukta payda toplam yüzölçümüdür.
Türkiye'de nüfus yoğunluğunun en fazla olduğu coğrafi bölge aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap E) Marmara
- 1Marmara Bölgesi sanayi, ticaret, ulaşım ve hizmet olanaklarının yoğunluğu nedeniyle en çok göç alan ve en yoğun nüfuslu bölgedir.
- 2İstanbul, Bursa ve Kocaeli bu yoğunluğun merkezleridir.
Türkiye'de nüfus yoğunluğunun en az olduğu coğrafi bölge aşağıdakilerden hangisidir?
Doğru cevap A) Doğu Anadolu
- 1Doğu Anadolu yüzölçümü en büyük bölgedir; engebe, yükseklik ve sert karasal iklim nüfusu sınırlar.
- 2Geniş alanın görece az nüfusa bölünmesi en düşük yoğunluğu verir.
Tabanı geniş, tepesi dar ve sivri bir nüfus piramidine sahip bir ülke için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Doğru cevap C) Genç nüfus oranı yüksektir.
- 1Piramidin tabanı 0–14 yaş grubunu gösterir; geniş taban doğumların fazla olduğunu anlatır.
- 2Dar tepe, yaşlı nüfusun az olduğunu gösterir.
- 3Bu yapı doğum oranı ve nüfus artış hızı yüksek, gelişmekte olan ülkelerde görülür.
Aşağıdakilerden hangisi kırsal alandan kente göçün itici nedenlerinden biridir?
Doğru cevap E) Tarımda makineleşme
- 1İtici neden, insanları yaşadıkları yerden ayrılmaya zorlayan etkendir; çekici neden ise gidilen yerin sunduğu olanaktır.
- 2Tarımda makineleşme kırsalda iş gücü ihtiyacını azaltır ve insanları göçe iter.
- 3Kentlerin iş, eğitim, sağlık ve sanayi olanakları çekici nedenlerdir.
Yaz aylarında hayvancılık amacıyla yüksek kesimlerde kurulan geçici yerleşmelere ne ad verilir?
Doğru cevap B) Yayla
- 1Yayla, hayvanların otlatılması için yazın çıkılan, mevsimlik kullanılan yerleşmedir.
- 2Köy ve kasaba sürekli yerleşmedir; mezra köye bağlı küçük tarım yerleşmesi, çiftlik ise tek aileye ait tarım işletmesidir.
Cumhuriyet döneminde Türkiye'de ilk genel nüfus sayımı hangi yıl yapılmıştır?
Doğru cevap D) 1.927
- 1İlk genel nüfus sayımı 28 Ekim 1927'de yapıldı.
- 21935'ten 1990'a kadar sayımlar beş yılda bir tekrarlandı; günümüzde nüfus Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi ile yıllık belirlenir.
0/10
Bu soruları yarışma ve deneme sayfasında da çözebilirsin. Takıldığın adımı bu konuya yazarsan birlikte bakarız.
