#1Konu anlatımı
Yazım ve noktalama soruları ezberden çok birkaç sınama yöntemiyle çözülür. Aşağıdaki pratikler soruların büyük kısmını yanıtlatır.de/da ve ki
Cümleden çıkardığında anlam bozulmuyorsa "de/da" bağlaçtır ve ayrı yazılır; bozuluyorsa bulunma ekidir ve bitişik yazılır. "ki" de bağlaç ise ayrı yazılır (duydum ki); ilgi eki "-ki" ise bitişiktir (evdeki). "belki, sanki, halbuki, oysaki, çünkü" kalıplaşmıştır ve bitişik yazılır.Soru eki
"mı/mi/mu/mü" her zaman ayrı yazılır, kendinden sonraki ekler ona bitişir: geliyor musun, gelecek miydi.Sayılar ve kısaltmalar
Yazıyla yazılan sayılar ayrı yazılır (on beş, iki yüz). Kısaltmaya gelen ek kısaltmanın okunuşuna uyar: TDK'ye, TBMM'de, NATO'ya.Büyük harf ve kesme
Kişi, yer, dil ve millet adları büyük harfle başlar; özel ada gelen çekim ekleri kesmeyle ayrılır (İstanbul'dan, Ayşe'nin). Kurum ve kuruluş adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz: Türk Dil Kurumuna, Millî Eğitim Bakanlığına.Soru işareti
Doğrudan soru soran cümleye konur. Soru başka bir cümlenin içine yerleşmişse (sordum, merak ediyorum) sonuna nokta gelir.Soru seti
Aşağıdaki sorular bu konu için hazırladığımız özgün sorulardır; ÖSYM ve MEB sınavlarındaki soru kalıplarına ve zorluk dağılımına göre yazıldı. Bir şıkka dokun, “Cevabı göster” ile kontrol et; çözüm adım adım açılır. Üstteki çubuk ilerlemeni ve doğru sayını gösterir.Soru seti · 10 soru0/10 doğru
0/10 cevaplandı · Şıkka dokun, sonra “Cevabı göster”.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
Doğru cevap C) Bizimkilerde bu akşam bize gelecek.
- 1Bağlaç olan "de/da" her zaman ayrı yazılır; çıkarıldığında cümle bozulmaz.
- 2C'deki cümlede "da" çıkarılırsa "Bizimkiler bu akşam bize gelecek." anlamlı kalır; demek ki bağlaçtır ve "Bizimkiler de" biçiminde ayrı yazılmalıdır.
- 3A ve B'deki "-da/-de" bulunma ekidir (masada, Ankara'da), E'deki "-deki" ilgi ekiyle kurulmuş sıfattır; D'de bağlaç zaten ayrı yazılmıştır.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
Doğru cevap D) Duydumki sınav ertelenmiş.
- 1Bağlaç olan "ki" ayrı yazılır: "Duydum ki sınav ertelenmiş."
- 2"belki, sanki, halbuki" kalıplaşmış sözcüklerdir; bitişik yazılır.
- 3E'deki "-ki" ilgi ekidir (bahçedeki); bitişik yazılır ve doğrudur.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
Doğru cevap A) Yarın bize gelecekmisin?
- 1Soru eki "mı/mi/mu/mü" ayrı yazılır; kendinden sonra gelen ekler soru ekine bitişir.
- 2Doğrusu: "Yarın bize gelecek misin?"
- 3Diğer cümlelerde soru eki doğru biçimde ayrı yazılmıştır (muydu, mi, mı).
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazımıyla ilgili bir yanlışlık vardır?
Doğru cevap A) Toplantıya onbeş kişi katıldı.
- 1Yazıyla yazılan sayılar ayrı yazılır: on beş, üç yüz, bin dokuz yüz.
- 2A'daki "onbeş" bitişik yazıldığı için yanlıştır; doğrusu "on beş".
- 3Saat ve dakika rakamla yazıldığında arasına nokta konur ve ek kesmeyle ayrılır: 20.30'da.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık vardır?
Doğru cevap C) Dün türkçe dersinde şiir okuduk.
- 1Dil adları büyük harfle başlar; ders adı olarak kullanıldığında da durum değişmez: "Türkçe dersi".
- 2C'de "türkçe" küçük harfle yazıldığı için yanlıştır.
- 3A ve B'de özel adın parçası olan "Gölü, Bulvarı" büyük yazılmıştır; D'de unvan "Bey" büyük başlar; E'de millet adı "Türk" büyük, "kahvesi" küçüktür.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaya getirilen ekin yazımı yanlıştır?
Doğru cevap E) Dilekçeyi TDK'ya gönderdik.
- 1Kısaltmalara gelen ekler kısaltmanın okunuşuna göre yazılır.
- 2TDK "te-de-ke" diye okunur; son ses "e" olduğundan ek "TDK'ye" olmalıdır.
- 3TBMM'de (me), ABD'ye (de), NATO'ya (o), km'den (kilometre) okunuşa uygundur.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna soru işareti konmaz?
Doğru cevap D) Ona gelip gelmeyeceğini sordum
- 1Soru işareti, doğrudan soru soran cümlelerin sonuna konur.
- 2D'de soru, başka bir cümlenin içine alınmış (dolaylı) bir sorudur; cümle bir bildirimde bulunur, sonuna nokta konur.
- 3A, B, C ve E doğrudan yanıt bekleyen soru cümleleridir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin kullanımı yanlıştır?
Doğru cevap D) Dilekçesiyle Türk Dil Kurumu'na başvurdu.
- 1Kurum, kuruluş ve kuruluş adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz: "Türk Dil Kurumuna".
- 2Kişi adı (Ayşe'nin), yer adı (İstanbul'dan, Ağrı Dağı'na) ve rakamla yazılan sayılara (2023'te) gelen ekler kesmeyle ayrılır.
- 3Bu yüzden yanlış kullanım D'dedir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
Doğru cevap C) Yarın bize gele bilir misin?
- 1Yeterlilik bildiren "-ebilmek" fiili kendinden önceki fiile bitişik yazılır.
- 2C'deki "gele bilir" ayrı yazıldığı için yanlıştır; doğrusu "gelebilir".
- 3Diğer cümlelerde birleşik fiil doğru biçimde bitişiktir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?
Doğru cevap B) Toplantıya herkez katıldı.
- 1Söz konusu zamir "herkes" biçiminde yazılır; "herkez" yanlıştır.
- 2"yalnız, yanlış, eşofman, kirpik" sözcükleri doğru yazılmıştır.
- 3Sık yapılan diğer yanlışlar: yalnış (yanlış), yanlız (yalnız), eşortman (eşofman).
0/10
Bu soruları yarışma soru bankasında da çözebilirsin. Takıldığın adımı bu konuya yazarsan birlikte bakarız.