YKS TYT · Kimya · Konu 1/8
Atom ve Periyodik Sistem
Özet
Atom modelleri, elektron dizilimi ve periyodik özelliklerin değişimi TYT kimyasının merkezindedir; grup ve periyot ilişkisini okuyabilirsen soruların çoğu tablodan çıkar.
Kavramlar
Atom numarası
Proton sayısı; elementi belirler.
Kütle numarası
Proton + nötron sayısı.
İzotop
Proton sayısı aynı, nötron sayısı farklı atomlar; kimyasal özellikleri aynıdır.
Kurallar ve formüller
- Periyotta soldan sağa: atom yarıçapı azalır, iyonlaşma enerjisi ve elektronegatiflik genelde artar
- Grupta yukarıdan aşağı: yarıçap artar, iyonlaşma enerjisi azalır, metalik özellik artar
Çözümlü örnekler
1₁₁Na ile ₁₇Cl aynı periyottadır. Hangisinin atom yarıçapı büyüktür?
Çözümü göster
Na; aynı periyotta soldaki elementin çekirdek yükü daha az olduğundan yarıçapı büyüktür.
Sık yapılan hatalar
- İyon yarıçapını atomla karıştırmak; katyon atomdan küçük, anyon atomdan büyüktür.
Püf noktası
Elektron diziliminde son katmandaki elektron sayısı ana grup numarasını, katman sayısı periyot numarasını verir.
Mini test
Konuyu bitirdiysen kendini sına: süreli kısa bir test, sonunda doğru-yanlış-boş dökümü ve çözümler.