Konu anlatımı
Gelişim ve öğrenme psikolojisi, KPSS Eğitim Bilimleri testinin en çok soru gelen bölümlerindendir. Sorular çoğunlukla bir sınıf durumu verir ve hangi kavramın ya da kuramın bunu açıkladığını sorar.Gelişim kuramları
Piaget: duyusal-motor (nesne sürekliliği), işlem öncesi (ben merkezcilik), somut işlemler (korunum), soyut işlemler (hipotez kurma). Vygotsky: dil ve sosyal etkileşim, yakınsal gelişim alanı, yetişkin desteğinin adım adım azaltılması. Erikson: her dönem bir psikososyal çatışma; ergenlikte kimlik. Kohlberg: gelenek öncesi, geleneksel, gelenek sonrası.Davranışçı öğrenme
Klasik koşullanmada nötr uyarıcı koşulsuz uyarıcıyla eşleşip koşullu uyarıcı olur. Edimsel koşullanmada davranış artıyorsa pekiştirme, azalıyorsa ceza vardır; bir şey ekleniyorsa olumlu, çıkarılıyorsa olumsuz.Sosyal ve bilişsel öğrenme
Bandura: model alma, dolaylı pekiştirme, öz yeterlik. Bilgiyi işleme: duyusal kayıt → kısa süreli bellek → uzun süreli bellek.Soru seti
Aşağıdaki sorular bu konu için hazırladığımız özgün sorulardır; ÖSYM ve MEB sınavlarındaki soru kalıplarına ve zorluk dağılımına göre yazıldı. Bir şıkka dokun, “Cevabı göster” ile kontrol et; çözüm adım adım açılır. Üstteki çubuk ilerlemeni ve doğru sayını gösterir.Soru seti · 10 soru0/10 doğru
0/10 cevaplandı · Şıkka dokun, sonra “Cevabı göster”.
Piaget'ye göre nesne sürekliliği kazanımı hangi gelişim döneminde ortaya çıkar?
Doğru cevap A) Duyusal-motor
- 1Piaget'nin dönemleri: duyusal-motor (0–2), işlem öncesi (2–7), somut işlemler (7–11), soyut işlemler (11+).
- 2Göz önünden kaybolan nesnenin var olmaya devam ettiğini bilme (nesne sürekliliği) duyusal-motor dönemde kazanılır.
Bir çocuk, aynı miktardaki suyun uzun ince bardağa dökülünce arttığını düşünüyor.
Piaget'ye göre çocuk henüz hangi kavramı kazanmamıştır?
Piaget'ye göre çocuk henüz hangi kavramı kazanmamıştır?
Doğru cevap C) Korunum
- 1Biçim değişse de miktarın aynı kaldığını kavramak korunumdur.
- 2Korunum somut işlemler döneminde kazanılır; çocuk işlem öncesi dönemdedir.
Vygotsky'ye göre çocuğun tek başına yapamadığı ama bir yetişkin ya da yetkin akran desteğiyle yapabildiği düzey hangi kavramla açıklanır?
Doğru cevap E) Yakınsal gelişim alanı
- 1Vygotsky, bağımsız başarı düzeyi ile yardımla ulaşılan düzey arasındaki farka yakınsal gelişim alanı der.
- 2Özümseme ve dengeleme Piaget'nin kavramlarıdır.
Erikson'un psikososyal kuramına göre ergenlik döneminin başlıca çatışması hangisidir?
Doğru cevap B) Kimlik kazanmaya karşı rol karmaşası
- 1Erikson ergenliği (yaklaşık 12–18 yaş) kimlik arayışıyla tanımlar.
- 2Güven (bebeklik), girişimcilik (okul öncesi), yakınlık (genç yetişkinlik) ve benlik bütünlüğü (yaşlılık) diğer dönemlere aittir.
Kohlberg'e göre 'Kurallar toplumun düzeni için vardır, yasalara uymak gerekir.' diye düşünen birey hangi ahlak gelişimi düzeyindedir?
Doğru cevap D) Geleneksel
- 1Kohlberg üç düzey tanımlar: gelenek öncesi (ceza-ödül), geleneksel (onay ve kanun-düzen), gelenek sonrası (evrensel ilkeler).
- 2Yasalara toplum düzeni için uyma, geleneksel düzeyin 'kanun ve düzen' evresidir.
Pavlov'un deneyinde, zil sesi tek başına salya salgılatmaya başladıktan sonra zil sesi hangi uyarıcı türüne dönüşmüştür?
Doğru cevap A) Koşullu uyarıcı
- 1Öğrenmeden önce zil nötr uyarıcıdır; yiyecekle eşleşince tepki doğurmaya başlar.
- 2Tek başına tepki doğuran öğrenilmiş uyarıcıya koşullu uyarıcı denir; yiyecek koşulsuz uyarıcıdır.
Ödevini zamanında teslim eden öğrencinin o haftaki fazladan ödevi kaldırılıyor ve öğrenci ödevlerini zamanında teslim etmeye devam ediyor.
Bu durum hangi kavramla açıklanır?
Bu durum hangi kavramla açıklanır?
Doğru cevap C) Olumsuz pekiştirme
- 1Davranışın sıklığı artıyor → pekiştirme.
- 2Hoşa gitmeyen bir uyarıcı (fazladan ödev) ortamdan çıkarılıyor → olumsuz pekiştirme.
- 3Ceza davranışı azaltır; burada davranış artmaktadır.
Bandura'nın sosyal öğrenme kuramına göre başkasının davranışının ödüllendirildiğini görerek o davranışı yapma isteğinin artmasına ne ad verilir?
Doğru cevap E) Dolaylı pekiştirme
- 1Bandura, model alınan kişinin aldığı sonucun gözlemciyi de etkilediğini söyler.
- 2Modelin ödüllendirilmesini görerek davranışın artması dolaylı (model aracılığıyla) pekiştirmedir.
Bilgiyi işleme kuramına göre sınırlı kapasiteli ve bilginin kısa süre tutulduğu bellek hangisidir?
Doğru cevap B) Kısa süreli (çalışma) bellek
- 1Duyusal kayıttan gelen ve dikkat edilen bilgi kısa süreli belleğe geçer.
- 2Kısa süreli belleğin kapasitesi sınırlıdır (yaklaşık 7 ± 2 birim) ve tekrar edilmeyen bilgi kısa sürede kaybolur.
- 3Anısal, işlemsel ve anlamsal bellek uzun süreli belleğin türleridir.
Maslow'un ihtiyaçlar hiyerarşisinde en altta yer alan ihtiyaç basamağı hangisidir?
Doğru cevap D) Fizyolojik ihtiyaçlar
- 1Maslow'a göre alt basamaktaki ihtiyaçlar karşılanmadan üsttekiler güdüleyici olmaz.
- 2Sıra aşağıdan yukarı: fizyolojik, güvenlik, ait olma-sevgi, saygınlık, kendini gerçekleştirme.
0/10
Bu soruları yarışma ve deneme sayfasında da çözebilirsin. Takıldığın adımı bu konuya yazarsan birlikte bakarız.