KPSS Ön Lisans / Ortaöğretim · Türkçe · Konu 5/7
Sözcük Türleri ve Cümle Ögeleri
Özet
İsim, sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaç ve ünlem ile cümle ögeleri aynı cümle üzerinden sorulur. Bir sözcüğün türü cümledeki görevine göre değişir.
Kavramlar
Sıfat
İsmi niteleyen ya da belirten sözcük; isim düşerse adlaşmış sıfat olur.
Zarf
Fiili, fiilimsiyi, sıfatı ya da başka bir zarfı niteler: "çok güzel", "hızlı koştu".
Belirtili ve belirtisiz nesne
-ı hâl ekli nesne belirtili, eksiz nesne belirtisizdir.
Kurallar ve formüller
- Öge sırası: önce yüklem, sonra özne, sonra nesne ve tümleçler bulunur; ara söz ve cümle dışı unsurlar öge sayılmaz
Çözümlü örnekler
1"Akşamları bahçede uzun uzun kitap okurdu." cümlesinde zarf tamlayıcısı kaç tanedir?
Çözümü göster
İki: "akşamları" (zaman), "uzun uzun" (durum).
Sık yapılan hatalar
- "-de" hâl ekli her sözcüğü dolaylı tümleç saymak.
Püf noktası
Tür sorusunda sözcüğü cümlenin başka bir yerine koymadan önce yanındaki sözcüğe soru sor: "nasıl çocuk?" sıfat, "nasıl koştu?" zarf.
Mini test
Konuyu bitirdiysen kendini sına: süreli kısa bir test, sonunda doğru-yanlış-boş dökümü ve çözümler.